به اين دليل به اين روز مردگيران ميگفتند که در اين جشن زنها ميتوانستند با آزادي و اختيار خويش مرد زندگي خود را انتخاب کنند. همچنين "سپندارمذ" در اوستا، "سپند آرميتي" و در پهلوي، "سپندارمت" يا " سپندارمد" و در فارسي، "سپندارمذ" يا "اسفند"خوانده ميشود که مرکب است از دو جزء "سپند" به معني "ورجاوند" و "آرميتي" که معني انديشه و فداکاري و بردباري و سازگاري و فروتني ميدهد. در پهلوي معني اين ترکيب را "خرد کامل" نوشته اند. در گاهان، غالبا جزء دوم آن ( آرميتي ) به تنهايي آمده و يکي از فروزههاي "مزدا اهوره" است. اما در اوستاي نو، سپندارمذ نام يکي از امشاسپندان است که در گروه سهگانه امشاسپند بانوان – سپندار مذ، خرداد و امرداد – جاي دارند و از نمادهاي مادر خدايي اهورهمزدا به شمار ميرود. اين امشاسپند بانو در جهان مينوي نماد دوستداري و بردباري و فروتني اهورهمزدا و در جهان استومند، نگهبان زمين و پاکي و باروري و سرسبزي آن است. او دختر اهورهمزدا است و ايزد بانوان آبان ( اردويسور آناهيتا ) و دين و از ياران و همکاران او هستند و "تروميتي" – ديو ناخشنودي و خيرهسري و يکي از بزرگان ديوان- دشمن اوست. در گاهان از "سپند آرميتي" چون پرورشدهندهي آفريدگان ياد ميشود و از طريق اوست که مردم برکت مييابند. مزدا اهوره او را آفريده است تا رمهها را مرغزارهاي سرسبز ببخشد. در اوستاي نو، او دارندهي دههزار داروي درمانبخش است. و نام او معمولا مترادف با زمين آمده است. دکتر بهار مينويسد: " در ونديداد آمده که بعضي آن را با زمين يکي دانسته اند. مولتن براين بر اين گمان است که اين نام در اصل "آراماتا" بوده است به معني "مادر زمين". واژهي "ساندارامت" در ارمني ( به معني اندرون زمين ) صورتي از "سپندارمذ" است. پنجمين روز ماه و دوازدهمين ماه سال به نام اين امشاسپند بانو است که در فارسي اسفند گفته ميشود. گل بيدمشک را نيز ويژهي او دانسته اند. فلسفهي بزرگداشتن اين روز به عنوان روز عشق به اين صورت بوده است که در ايران باستان هر ماه را سي روز حساب ميکردند و علاوه بر اينکه ماهها اسم داشتند، هريک از روزهاي ماه نيز يک نام داشتند. به عنوان مثال روز اول "روز اهورا مزدا"، روز دوم، روز بهمن ( سلامت، انديشه ) که نخستين صفت خداوند است، روز سوم ارديبهشت يعني "بهترين راستي و پاکي" که باز از صفات خداوند است، روز چهارم شهريور يعني "شاهي و فرمانروايي آرماني" که خاص خداوند است و روز پنجم "سپندار مذ" بوده است. سپندار مذ لقب ملي زمين است. يعني گستراننده، مقدس، فروتن. زمين نماد عشق است چون با فروتني، تواضع و گذشت به همه عشق ميورزد. زشت و زيبا را به يک چشم مينگرد و همه را چون مادري در دامان پرمهر خود امان ميدهد. به همين دليل در فرهنگ باستان اسپندار مذگان را به عنوان نماد عشق و زمین ميپنداشتند. در هر ماه، يک بار، نام روز و ماه يکي ميشده است که در همان روز که نامش با نام ماه مقارن ميشد، جشني ترتيب ميدادند متناسب با نام آن روز و ماه. مثلا شانزدهمين روز هر ماه، مهر نام داشت و در ماه مهر، مهرگان لقب ميگرفت. همين طور روز پنجم هر ماه "سپندارمذ" يا "اسفندارمذ" نام داشت و در ماه دوازدهم سال که آن هم اسفندارمذ نام داشت، جشني با همين عنوان ميگرفتند.* سپندار مذگان جشن زمين و گراميداشت زن است که هر دو در کنار هم معنا پيدا ميکردند. در اين روز زنان به شوهران خود با محبت هديه ميدادند. مردان نيز زنان و دختران را بر تخت شاهي نشانده، به آنها هديه داده و از آنها اطاعت ميکردند. ملت ايران از جمله ملتهايي است که زندگياش با جشن و شادماني پيوند فراواني داشته است، به مناسبتهاي گوناگون جشن ميگرفتند و با سرور و شادماني روزگار ميگذرانده اند. اين جشنها نشاندهندهي فرهنگ، نحوهي زندگي، خلق و خوي، فلسفهي حيات و کلا جهانبيني ايرانيان باستان است. از آنجايي که ما با فرهنگ باستاني خود ناآشناييم، شکوه و زيبايي اين فرهنگ با ما بيگانه
روز سپندارمذگان از دير باز در تاريخ کهن سرزمين مادري ، با نام روز زن و زمين و عشق شناخته شده است . سپندارمزد نگهبان زمین است و از آنجا که زمین مانند زنان در زندگی انسان نقش باروری و باردهی دارد جشن اسفندگان برای گرامی داشت زنان نیکوکار برگزار میگردد . ایرانیان از دیر باز این روز را روز زن و روز مادر و در حالت کلی این روز را روز عشاق می نامیدند که امروزه متاسفانه بجز زرتشتیان ، دیگر هم میهنان روز مادر را برابر با تقویم تازی ( عربی ) بیایید از این سال با یک شاخه گل به مادر ، همسر و یا عشقمان از این روز پر شکوه و باستانی که یاد آور این است که ما ایرانیان همیشه در اکثر شده است. مسائل خود ریشه ای داشته ایم و نیازی به ریشه بیگانه نداریم ، پاسداری کنیم و در ترویج دوباره آن کوشا باشیم .
واژه سپندارمزد در اوستا سپنته آرمئیتی آمده است و به چم ( معنی ) فروتنی و بردباری که خاص مادران است شايسته است بانوي ايراني را در اين روز ارج نهيم .

« اشتباه نکنید این روز روز مادر و به عبارتی روز زن می باشد و همچنین روز زمین ، و روز عشاق در تاریخ ایران باستان جشن مهرگان می باشد که تعدادی از دوستان این روز را با جشن مهرگان یا جشن عشاق ایرانی اشتباه می گیرند . » 
گامهايي اين چنين ، ما را در پاسداشت هويت ايران 8000 هزار ساله استوار تر خواهد نمود - جوانان ايراني را در اين رستاخيز فرهنگي فراخوانيد . دوست عزيز براي استحکام پايه هاي تمدن ايراني اين متن را براي ليست دوستان و يا کلوب هاي خودتان ارسال کنيد و ضمنآ پيشنهاد مي کنم با فرستادن پيام کوتاه به ديگردوستان خود اين نکته را ياد آوري کنيد . 

ایرانی ؛ سنت ایرانی را جشن بگیر . 
سپندارمذگان ( اسفندارمذگان ) رو به تمام ایرانیان در سراسر جهان تبریک می گم امیدوارم هر کجا که هستید شاد و سر بلند همانند یک ایرانی پاینده باشید . این روز عزیز و به خانواده خودم (بهناز جون خاله ی مهربونم ، مامان خوبم ، مادر بزرگ گلم و خواهر ای نازم الهام جون، الناز جون و سمیرا خانوم گل و خانوم دایی گلم مژگان جون وبهاره جون خانوم داداش گلم و دوستای مهربونم ... ) تبریک می گم ، بهترین ها رو برای همگی شما دوستان آرزو می کنم . دوستون دارم تا آپ بعدی همگی شما رو به خدای مهربون ، خدای ایران زمین می سپارم . به امید روز های بهتر ...
المیرا 
+
نوشته شده در شنبه بیست و هفتم بهمن 1386 ساعت 10:23 توسط المیرا
|